Additional menu

Manuele therapie lijkt meest succesvolle behandeling bij klachten aan SI-gewricht

Uitstralende pijn vanuit de lage rug naar het been is een klacht waarmee jaarlijks 60.000-75.000 mensen mee bij de huisarts komen. De oorzaak hiervan kan bijvoorbeeld een hernia, stenose of zelfs een tumor zijn, maar in een eerdere studie is gevonden dat het SI-gewricht in 41% van de gevallen gerelateerd is aan het probleem. In dit artikel wordt onderzocht wat het korte termijn effect is van fysiotherapie, manuele therapie of een intra-articulaire injectie op uitstralende pijn vanuit het SI-gewricht.

Methode

Mensen met uitstralende pijn in het been werden via de huisarts doorverwezen. Deze mensen werden eerst uitgebreid fysiek en neurologisch onderzocht. Mensen met SI-gerelateerde pijn die aan vijf strikt geformuleerde diagnostische criteria voldeden, werden gevraagd deel te nemen. Hiervoor moesten de pijnklachten langer dan 4 weken, maar korter dan een jaar aanwezig zijn. Om vast te stellen of de deelnemers werkelijk SI-gerelateerde pijnklachten hadden werden vier provocatie testen uitgevoerd waarvan er minstens drie positief moesten zijn.
Er namen 51 patiënten deel aan het onderzoek. Vijftien mensen werden ingedeeld in de groep fysiotherapie, 18 in de groep manuele therapie en 18 kregen een intra articulaire injectie.
De fysiotherapeutische oefeningen waren geprotocolleerd en hadden als doel om de flexibiliteit van het SI-gewricht te vergroten en spierkracht van de lage rug en bekkenregio te verbeteren. Daarnaast kregen de deelnemers een boekje mee met instructies en huiswerkoefeningen. De oefeningen moesten in de eerste week 5 á 6x per week uitgevoerd worden, daarna 3x per week. Eén keer per week werd dit onder begeleiding van een fysiotherapeut gedaan.
Manuele therapie bestond uit manipulatieve technieken om het SI-gewricht te mobiliseren. Dit werd gedaan in twee sessies, met een interval van 2 weken.
De derde groep kreeg in principe eenmalig een intra articulaire injectie, maar wanneer de pijn binnen een paar dagen weer terugkwam werd de procedure herhaald.
Metingen werden uitgevoerd bij baseline (T1), na 6 weken (T2) en na 3 maanden (T3). Allereerst werd op een 4-puntsschaal vastgelegd of de symptomen wel of niet verbeterd waren. Daarnaast gaven mensen op een VAS-schaal van 0-10 de pijnscore aan. Ook werd de RAND-36 vragenlijst ingevuld . Deze lijst bestaat uit 8 subschalen over de gezondheidsstatus. Uitkomst werd als volgt vastgelegd:

Succesvol als:

  • Volledig klachtenvrij op T2 of T3 of
  • VAS-score voor gemiddelde pijn op T3 lager dan op T1.

Niet succesvol als:

  • Gestopt met de behandeling voor T3 vanwege verergering van de klachten.
  • VAS-score voor gemiddelde pijn op T3 hoger dan of gelijk aan T1.

Resultaten

Er waren geen significante verschillen tussen de groepen bij baseline.
Op de primaire uitkomstmaat was de fysiotherapeutische behandeling bij 20% succesvol, manuele therapie bij 72% en bij de intra articulaire injectie 50%. Er was een significant verschil tussen de groep die fysiotherapie kreeg en de groep die manuele therapie ontving.
De deelnemers die met fysiotherapie of een intra articulaire injectie werden behandeld hadden op T2 en T3 geen significant verschil in pijn ten opzichte van de baseline. Bij manuele therapie was er wel een significante verbetering in pijn, tussen alle meetmomenten. De gemiddelde vooruitgang was 2 punten op de VAS schaal, wat een klinisch relevant verschil is. Daarnaast was ook op de meeste subschalen van de RAND-36 een significante verbetering te zien.

Opmerkingen samenvatter

Bij de interpretatie van deze uitkomsten moet rekening worden gehouden met het feit dat er geen gouden standaard is voor vaststellen van de oorzaak van de uitstralende pijn in het been. Hoewel de hier gebruikte testen een goede specificiteit en sensitiviteit lieten zien, zou het kunnen dat niet iedere deelnemer de correcte diagnose heeft gekregen. Ook is de sample size klein, in iedere groep maximaal 18 mensen. Wel laat deze studie duidelijke verschillen zien tussen de drie genoemde behandelmethoden die zeker interessant zijn voor verder onderzoek. Manuele therapie lijkt de meest succesvolle behandeling te zijn bij mensen met uitstralende beenpijn vanuit het SI-gewricht en fysiotherapie de minst succesvolle.

Bron: Visser, L.H., Woudenberg, N.P., de Bont,J., van Eijs, F., Verwer, K., Jenniskens, H., Den Oudsten, B.L. (2013). Treatment of the sacroiliac joint in patients with leg pain: a randomized-controlled trial. European Spine Journal October, Volume 22, Issue 10, pp 2310-2317.

Samenvatter: Marjolein Streur
Redactie: Peter van Burken

© www.PsychFysio.nl / drs. P. van Burken.

Meer over dit onderwerp bij Psychfysio

Gravatarfoto voor Peter van Burken

Peter van Burken

Dertig jaar ervaring als fysiotherapeut/psycholoog. Auteur van Gezondheidspsychologie voor de fysiotherapeut en het boek Mindfulness en fysiotherapie. Initiator en docent Psychfysio opleidingen.

Reader Interactions

Om de twee weken 3-6 samenvattingen

Fysiotherapeut? ja nee

6000+ fysiotherapeuten ontvangen de nieuwsbrief.

Database met 1225+ artikelen

Cursussen 2020

Pijn- en Stressmanagement technieken

3 dagen. Start 7 januari 2020. Prijs 595,-...

Gezondheidspsychologie voor de fysiotherapeut

5 dagen. Start 8 januari 2020. Prijs 875,-...

De Mindful Fysiotherapeut

8 dagen. Start 9 januari 2020. Prijs 1295,-...

Dansante Fysiotherapie op basis van Laban/Bartenieff

8 dagen. Start 11 januari 2020. Prijs 1295,-...

Praktijk – Neurolinguïstisch Programmeren (NLP)

3 dagen. Start 13 januari 2020. Prijs 595,-...

Acceptance and Commitment Therapy bij pijn

3 dagen. Start 15 januari 2020. Prijs 595,-...

Fysiopilates opleiding

9 dagen. Start 28 januari 2019. Prijs 1295,-...

De Running Fysiotherapeut

5 dagen. Start 6 mei 2020. Prijs 895,-...

Motivational interviewing en oplossingsgericht coachen

3 dagen. Start 22 mei 2020. Prijs 595,-...

Motorisch trainen bij musculoskeletale pijn – Wervelkolom –

4 dagen. Start 3 juni 2020. Prijs 875,-...