fbpx

Additional menu

13-22-Isometrische oefeningen bij patellatendinopathie_1487189831

Isometrische oefeningen leiden tot pijnvermindering en vermindering van corticale inhibitie bij patellatendinopathie

De behandeling van een tendinopathie is lastig, vooral tijdens het wedstrijdseizoen. Excentrische oefeningen worden aangeraden, maar zijn vaak te pijnlijk om uit te voeren. Het zoeken is daarom naar een alternatief. Van isometrische spiercontracties is aangetoond dat het leidt tot verhoging van de drempel wanneer pijn gevoeld wordt bij gezonde proefpersonen. Dit is nog niet onderzocht bij proefpersonen met peesklachten. De pijnvermindering die is aangetoond bij isometrische oefentherapie, lijkt te berusten op betrokkenheid van het centrale zenuwstelsel. Oefeningen die pijnklachten provoceren leiden tot negatieve veranderingen in de motorische controle en reorganisatie van de cortex. In het centrale zenuwstelsel zijn de primaire motorische cortex en corticospinale banen actief omdat zij de motorische neuronen activeren. Veranderingen in de motorische output zijn een gevolg van veranderingen in excitatoire en inhibitoire neurale netwerken.

Oefentherapie wordt gezien als de hoeksteen in peesrevalidatie omdat het kan leiden tot veranderingen in die excitatoire en inhibitoire netwerken. Dit onderzoek gaat over het directe effect van isometrische en isotonische oefeningen op pijn. Daarnaast kijkt het naar het effect van isotonische en isometrische quadriceps belasting op de patellapees pijn, maximale isometrische kracht en het meet de excitatie en inhibitie van corticospinale banen.

Methode

Er zijn 6 mannelijke volleyballers onderzocht (18-40 jaar), waarvan er drie unilaterale en drie bilaterale patellapees pijn hadden. De diagnose werd gesteld op basis van de aanwezigheid van enkele symptomen en tekenen; pijn aan de inferiore zijde van de patella tijdens springen en landen en tijdens de single leg decline squat (SLDS). Alle deelnemers trainden twee keer per week en speelden één keer per week een wedstrijd. Het testprotocol is gestandaardiseerd uitgevoerd, hierbij zijn de volgende parameters onderzocht:

  • Patellapees pijn tijdens de SLDS met de Numeric Rating Scale (NRS);
  • Maximale isometrische quadriceps kracht;
  • Diverse electromyografische waarden.

De eenmalige behandelsessie werd ook gestandaardiseerd uitgevoerd.

  • De isometrische oefeningen werden uitgevoerd in de Biodex (meetapparatuur om isometrische oefeningen uit te voeren). Hierbij werd er 5 keer 45 sec aanspanning gevraagd in 60 graden knieflexie, met 2 minuten herstel tussen iedere set. De actie werd uitgevoerd op 70% van de maximale vrijwillige contractie (MVC).
  • De isotonische oefeningen zijn uitgevoerd in de leg extension machine waarbij er 4 keer 8 herhalingen werden uitgevoerd met het tempo van 4 seconden excentrische activiteit en 3 seconden concentrische activiteit. Tussen iedere set was er 2 min rust en er werd getraind op 100% van het 8RM.

Resultaten

Tussen de eigenschappen van de twee groepen waren geen significante verschillen. Er was sprake van een directe pijnvermindering na het uitvoeren van isometrische oefeningen van 6.8 punten op een schaal van 10. Na de isotonische oefening was er ook een pijn vermindering, maar aanzienlijk minder: 2,6 punten op een schaal van 10. Na de isometrische oefeningen was er een directe toename van de maximale vrijwillige isometrische contractie (MVIC) en dit was statistisch significant verschillend in vergelijking met de isotonische oefengroep. In deze groep was er geen significante verbetering na de interventie. De isometrische oefeningen leidden daarnaast tot significante vermindering van de inhibitie. Er was geen verandering in de pijn tijdens de SLDS in het contralaterale been na het uitvoeren van de unilaterale oefening bij proefpersonen met bilaterale klachten.

Discussie en conclusie

Isometrische oefeningen leiden tot een directe pijnvermindering bij patellapees pijn en dat houdt minimaal 45 minuten aan. Isotonische oefeningen hadden een aanzienlijk kleiner effect. Vermindering van corticospinale inhibitie is geassocieerd met de pijnvermindering en is mogelijk het onderliggende mechanisme voor de veranderingen in de pijn. Dit geldt ook voor de toename van de MVIC na de isometrische oefeningen. Het percentage geactiveerde motorunits tijdens isometrische activatie is significant hoger dan tijdens concentrische of excentrische oefeningen.

Er is geen verandering in klachten op het contralaterale been bij uitvoering van unilaterale oefeningen bij bilaterale klachten. Dit betekent dat het niet simpelweg een gevolg is van systemische controle van de inhibitie. Inhibitie heeft effect op de motorische controle via de corticospinale banen. Patiënten met patellapees pijn hebben een veranderde motorische output, wat de revalidatie lastig maakt. Het protocol van isometrisch oefenen met 70% van de MVC wordt gezien als effectief om de pijn te verminderen en tegelijkertijd spiervermoeidheid te bereiken.

Beperking van deze studie is de kleine onderzoeksgroep. Ook waren er proefpersonen die niet reageerden op de isometrische oefeningen en dat hing niet af van de mate van pijn of tijdsduur van klachten.

Concluderende kan gesteld worden dat isometrische oefeningen praktisch toepasbaar zijn om de pijn en de motorische output te veranderen bij mensen met patellapees pijn, vooral in de beginfase van de revalidatie.

Bron: Rio, E., Kidgell, D., Purdam, C., Gaida, J., Moseley, G. L., Pearce, A. J., & Cook, J. (2015). Isometric exercise induces analgesia and reduces inhibition in patellar tendinopathy. British Journal of Sports Medicine, 49(19), 1277–1283. https://doi.org/10.1136/bjsports-2014-094386

Foto bij artikel door x / Shutterstock

Samenvatter: Amber Hulleman
Redactie: Peter van Burken.

Meer over dit onderwerp bij Psychfysio

Gravatarfoto voor Peter van Burken

Peter van Burken

Dertig jaar ervaring als fysiotherapeut/psycholoog. Auteur van Gezondheidspsychologie voor de fysiotherapeut en het boek Mindfulness en fysiotherapie. Initiator en docent Psychfysio opleidingen.

Reader Interactions

Om de twee weken zes samenvattingen

Fysiotherapeut? ja nee

6000+ fysiotherapeuten ontvangen de nieuwsbrief.

Database met 1225+ artikelen

Cursussen

Voorjaar 2020

Dansante Fysiotherapie op basis van Laban/Bartenieff

8 dagen. Start 19 maart. Prijs 1095,- Inschrijven...

Fysiopilates opleiding

9 dagen. Start 28 januari 2020. Prijs 1295,-...

De Running Fysiotherapeut

5 dagen. Start 22 april 2020. Prijs 895,-...

Motivational interviewing en oplossingsgericht coachen

3 dagen. Start 22 mei 2020. Prijs 595,-...

Acceptance and Commitment Therapy bij pijn

3 dagen. Start 26 mei 2020. Prijs 595,-...

Motorisch trainen bij musculoskeletale pijn – Wervelkolom –

4 dagen. Start 3 juni 2020. Prijs 875,-...

Najaar 2020

De Mindful Fysiotherapeut

8 dagen. Start 3 september 2020. Prijs 1295,-...

Praktijk – Neurolinguïstisch Programmeren (NLP)

3 dagen. Start 4 september 2020. Prijs 595,-...

Pijn- en Stressmanagement technieken

3 dagen. Start 3 november 2020. Prijs 595,-...

Data volgen

Motorisch trainen bij musculoskeletale pijn – Extremiteiten –

4 dagen. Start najaar 2020. Prijs: 875,- Inschrijven...

Gezondheidspsychologie voor de fysiotherapeut

5 dagen. Start voorjaar 2021. Prijs 875,- Inschrijven...