6_6_1_interne-aandacht-lichaamsbewustzijn-evenwicht_56386918

Aandacht gericht op het lichaamsbewustzijn kan evenwicht verbeteren

Diverse studies tonen dat de balans verbetert door het oefenen van traag bewegen gecombineerd met lichaamsbewustzijn. Dit is een belangrijke bevinding voor ouderen omdat bij deze groep de proprioceptie en vestibulaire informatie minder gebruikt wordt bij houdingscontrole. Yoga, lichte gymnastiek, Feldenkrais, en Tai Chi verbeteren de houdingscontrole bij ouderen. Doorgaans verbetert daarbij de accuraatheid van het waarnemen van gewrichtenposities, wat de balans ten goede kan komen. Docenten binnen deze stromingen benadrukken dat lichaamsbewustzijn tijdens het trage bewegen van belang is voor het effect. De auteurs van dit artikel onderzochten deze laatste vooronderstelling.

Methode
Aan dit onderzoek deden 18 studenten mee. Elke proefpersoon deed mee aan vier condities: enkel of pols bewegingen, en lichaamsbewustzijn versus afleiding door rekentaak. Aan het begin van het experiment werd de posturele stabiliteit opgemeten tijdens het staan op één been en twee benen, via een kracht platform. Daarna volgde een oefenperiode waarbij de experimentator de enkel of pols in 20° flexie bracht, en de proefpersoon deze positie probeerde te onthouden. Vervolgens moesten de proefpersonen zelfstandig in een vast tempo de voet of pols tussen nul en 20° flexie heen en weer bewegen.
Na deze training volgde het experiment. Afhankelijk van de conditie moest de deelnemer de enkel of de pols 10 maal geblinddoekt in de aangeleerde positie brengen en dit al dan niet met lichaamsbewustzijn of een afleidende rekentaak. Na elk van deze vier taken werd de posturele stabiliteit weer opgemeten.

Resultaten
Een algemene bevinding is dat aandacht gericht op lichaamsbewustzijn minder fouten geeft in het positioneren van de enkel of de pols dan een afleidende rekentaak.
Aandacht gericht op lichaamsbewustzijn verbetert de posturele stabiliteit bij het staan op één been. Zowel de uitslag van de postural sway als de snelheid nemen dan af. Of men daarbij oplette op de enkel of pols maakte niet uit. Bij het staan op twee benen was er geen effect van lichaamsbewustzijn op de posturele stabiliteit. Echter, nu maakte het wel uit welk lichaamsdeel men bewoog. Na het bewegen van de enkel was de postural sway bij het staan op twee benen in uitslag en snelheid afgenomen.

Opmerkingen samenvatter
Er zijn aanwijzingen dat traag en aandachtsvol bewegen gunstige effecten heeft op spanningsregulatie, coördinatie en houdingscontrole. Het huidige onderzoek maakt aannemelijk dat lichaamsbewustzijn daarbij belangrijk is. In ieder geval in situaties die uitdagender zijn voor het evenwicht, zoals het staan op één been. Dit onderzoek is belangrijk omdat het de voordelen laat zien van een intern gerichte aandachtsfocus, terwijl de literatuur ten aanzien van bewegen doorgaans positieve effecten laat zien van een externe gerichte aandachtsfocus. Mogelijk is een externe gerichte aandachtsfocus, zoals gericht zijn op een doel, vooral belangrijk voor de prestaties in de externe omgeving. Daarentegen kan een intern gerichte aandachtsfocus vooral belangrijk zijn voor prestaties in de interne omgeving. Men kan daarbij denken aan spanningregulatie, bepaalde vormen van coördinatie waarbij de persoon zelf de referent is, en balans (Burken2010). Lichaamsbewustwording en de voordelen ten aanzien van interne zelfregulatie verdient meer onderzoek.

Yasuda, K., Higuchi, T., Sakurai, R., Yoshida, H., & Imanaka, K. (2012). Immediate beneficial effects of self-monitoring body movements for upright postural stability in young healthy individuals. Journal of Bodywork & Movement Therapies, 16(2), 244-250.

Over de auteur

Peter van Burken

Psycholoog / ex-fysiotherapeut. Auteur van Gezondheidspsychologie voor de fysiotherapeut en het boek Mindfulness en Fysiotherapie. Initiator en docent Psychfysio opleidingen.

Meer nieuws van psychfysio:

Zin in een leuke en boeiende cursus?

Kijk dan hier voor inspiratie!

" 3000+ tevreden fysiotherapeuten gingen je voor. "

Database met 1400+ artikelen

Nieuwsbrief

Fysiotherapeut?(Vereist)

Voorjaar 2022

Acceptance and Commitment Therapy bij pijn

3 dagen. Start 1 april 2022. Prijs € 495,-…

De Running Fysiotherapeut

5 dagen. Start 11 mei 2022. Prijs € 895,-…

Motivational interviewing en oplossingsgericht coachen

3 dagen. Start 13 mei 2022. Prijs € 495,-…

Motorisch trainen bij musculoskeletale pijn – Extremiteiten –

4 dagen. Start 15 juni 2022. Prijs: € 875,-…

Motorisch trainen bij musculoskeletale pijn – Wervelkolom –

4 dagen. Start 17 juni 2022. Prijs € 875,-…

Najaar 2022

Dansante Fysiotherapie op basis van Laban/Bartenieff

8 dagen. Start 9 september 2022. Prijs € 1295,-…

De Mindful Fysiotherapeut

8 dagen. Start 22 september 2022. Prijs € 1295,-…

Rustig uitgevoerde aandachtsvolle beweging op de grond.

Belevingsgericht lichaamswerk binnen de fysiotherapie

4 dagen. Start najaar 2022. Prijs € 795,- Bij…

Vrouw doet pilates oefeningen en voorkomt daardoor rugpijn.

Fysiopilates opleiding

9 dagen. Start 4 oktober 2022. Prijs € 1395,-…

crkbo_instelling_rgb
kngf-logo-klein
keurmerk-fysiotherapie-logo-klein