Slaapgerelateerde ademdisfunctie heeft een verband met werkstress
Werkstress blijkt samen te hangen met slaapgerelateerde ademdisfunctie. Lagere leidinggevende steun, baanonzekerheid en werkconflicten vergroten het risico. De relatie is dosisafhankelijk en kan zowel oorzaak als gevolg van slechtere slaap zijn.
Slaapgerelateerde ademdisfuncties zijn korte episodes van geheel of gedeeltelijke obstructie van de luchtwegen tijdens de slaap. De belangrijkste symptomen zijn snurken, benauwdheid, gevoel van stikken, en naar lucht happen. Daardoor wordt de slaap onderbroken en is men overdag overmatig slaperig. Dit is niet zonder gevolgen, want daardoor heeft men een tot wel 6 keer verhoogde kans op een werkongeval. Bovendien is er een associatie met hypertensie, CVA, diabetes, depressie. De prevalentie van slaapgerelateerde ademdisfunctie ligt tussen de 3,1% en 26% (afhankelijke van populatie en definitie). Mannen 2 á 3 keer vaker dan vrouwen. Overgewicht, roken en overmatig alcohol gebruikt hebben een verband met de dysfunctie. Mogelijk ook dat (werk)stress een rol speelt. Bekend is immers dat stress de slaap beïnvloedt: kortere slaapduur, slechte kwaliteit, frequent ontwaken, en overmatige slaperigheid overdag.
Methode
Om de relatie tussen werkstress en slaapgerelateerde ademdisfunctie verder te onderzoeken benaderden de onderzoekers 1940 werknemers uit 296 ondernemingen. De respons was 78,1%.
Werkstress werd gemeten met de Generic Job Stress Questionnaire (GJSQ) van het NIOSH. De slaapgerelateerde ademdisfunctie werd onder andere gemeten met vragen of men zelf dergelijke symptomen waargenomen had, of dat een familielid daarop gewezen heeft. Naast deze hoofdvariabelen werden nog een aantal variabelen gemeten die mogelijk ook een relatie hebben met slaapgerelateerde ademdisfunctie, zoals leeftijd, scholingsniveau, werktype, lijfstijl factoren zoals roken, overgewicht etc.
Via multiple logistische regressie analyse werden daarna de relaties tussen werkstress en slaapgerelateerde ademdisfunctie berekend.
Resultaat
De prevalentie van slaapgerelateerde ademdisfunctie bleek 6,7% te zijn. Na het uitfilteren van potentiële andere verklarende factoren bleken de volgende werkstress factoren geassocieerd met slaapgerelateerde ademdisfunctie:
- Lage steun van leidinggevende,
- Hoge onzekerheid over toekomst van baan,
- Interpersoonlijke werkconflicten,
- Depressieve symptomen,
- Werkontevredenheid,
- Variatie in werklast,
- Zwaarte van de werklast
De gevonden relatie tussen werkstress en slaapgerelateerde ademdisfunctie was ‘dosis’ afhankelijk.
Bespreking
De relatie tussen werkstress en ademgerelateerde slaapproblemen kan zich uiten in twee richtingen. Mensen met verstoorde slaap zijn meer geïrriteerd, minder psychisch belastbaar en ervaren daardoor meer conflicten en werkstress.Omgekeerd kan werkstress deze ademdisfunctie veroorzaken. De exacte psychofysiologische route leggen de auteurs daarbij niet uit.
