Sportfysiotherapeuten aan het woord over therapietrouw in de sportrevalidatie
Therapietrouw in sportrevalidatie varieert sterk. Dit kwalitatieve onderzoek haalt praktische factoren aan die therapietrouw versterken of ondermijnen. Inzicht in sporterkenmerken, steunstructuren en eerdere revalidatie-ervaringen biedt handvatten voor effectievere begeleiding.
Het thema ‘therapietrouw van revaliderende sporters’ mag meer aandacht krijgen binnen de sportpsychologie. Volgens Brewer (1998) is de therapietrouw in de sportrevalidatie tussen de 40% en de 91%. De auteur in dit artikel heeft met een kwalitatief onderzoek een aantal belangrijke factoren boven water gekregen die de therapietrouw kunnen verhogen of verlagen.
Daartoe nam zij semi-gestructureerde interviews af bij 9 fysiotherapeuten die gemiddeld 11,8 jaar sportfysiotherapeut waren en gemiddeld 75% van de tijd met revaliderende sporters werkten. Na nauwkeurige analyse van de interviews komen de volgende factoren naar voren.
Factoren die de therapietrouw bevorderen
1. Gunstige kenmerken van de sporter
| Positieve individuele eigenschappen |
|
| Adaptieve gedachten |
|
2. Goede steunstructuren
| Goede sociale steun |
|
| Vertrouwen in fysiotherapeut en het revalidatieproces |
|
| Faciliterende omgeving |
|
3. Positieve ervaringen rond blessures en revalidatie
| Met betrekking tot de aandoening |
|
| Eerdere ervaring met de aandoening |
|
| Aard van de revalidatie |
|
Factoren die therapietrouw belemmeren
1. Ongunstige kenmerken van de sporter
| Negatieve individuele eigenschappen |
|
|
Negatieve emoties |
|
|
Ongunstig gedachten |
|
|
Overmatige ‘therapietrouw’ |
|
2. Slechte steun structuren
| Gebrekkige sociale steun |
|
|
Sceptisch ten opzichte van de fysiotherapeut en het revalidatieproces |
|
|
Belemmerende omgeving |
|
|
Druk |
|
3. Negatieve ervaringen rond blessures en revalidatie
| Met betrekking tot de aandoening | |
|
Eerdere ervaring met de aandoening |
|
|
Aard van de revalidatie |
– bijvoorbeeld te zwaar of te veel eisend programma, of saai… |
Naast deze factoren is ook gevraagd naar strategieën om de therapietrouw te verhogen.
|
Doelen stellen en voortgang bijhouden |
|
|
Maatwerk om de betrokkenheid te vergroten |
|
|
Duidelijkheid en inzicht |
|
|
Zelfvertrouwen in revalidatie vergroten |
|
|
Geef verantwoording |
|
|
Zet sociale steun in |
|
|
Wees beschikbaar |
|
|
Overige… |
|
Afrondend
De interviews geven een aardig overzicht van factoren die volgens deze deskundigen meespelen in de therapietrouw rondom sportrevalidatie. Een aantal factoren die hier boven beschreven zijn zijn al onderzocht en ‘bewezen’ in de literatuur, andere factoren vragen nog om nader onderzoek.
Peter Van Burken
Psycholoog / ex-fysiotherapeut. Auteur van Gezondheidspsychologie voor de fysiotherapeut en het boek Mindfulness en Fysiotherapie. Initiator en docent Psychfysio opleidingen.
Schrijf je in voor onze nieuwsbrief
Ontvang wekelijks een nieuwsbrief met drie samenvattingen op het gebied van fysiotherapie en het biopsychosociale model.
